جهش قیمت قطعات خودرو؛ مصرفکنندگان از قطعه نو فراری شدند
نشریه قطعات خودرو | بازار لوازم یدکی خودرو وارد مرحله تازهای از فشار قیمتی و کمبود شده است؛ گرانی قطعات خودرو حالا بسیاری از مصرفکنندگان را به سمت قطعات استوک و دستدوم سوق داده است.
عضو اتحادیه لوازم یدکی تهران میگوید قیمت برخی قطعات از ابتدای سال تا ۵۰ درصد افزایش یافته و در بعضی اقلام خاص، رشد قیمت به ۸۰ درصد رسیده است.
گرانی قطعات خودرو؛ وقتی واردات دیگر پاسخگوی بازار نیست
محمد رحیمی، عضو اتحادیه صنف تولیدکنندگان و فروشندگان لوازم یدکی خودرو و ماشینآلات تهران، از تشدید مشکلات تامین قطعات خبر داد.
به گفته او، واردات قطعات در ماههای اخیر با موانع بیشتری روبهرو شده است.
دبی در سالهای گذشته یکی از مسیرهای مهم تامین قطعات برای بازار ایران بود.
با این حال، بخشی از این مسیر به سمت عمان منتقل شده است.
رحیمی معتقد است زیرساختهای عمان هنوز توان پاسخگویی کامل به نیاز بازار ایران را ندارد.
در نتیجه، هزینه حمل، انتقال و تامین کالا افزایش پیدا کرده است.
برای نمونه، هزینه انتقال یک محموله از چین تا تهران میتواند به حدود ۱۵ تا ۲۰ هزار دلار برسد.
این هزینه به نوع کالا، حجم محموله و شیوه حمل وابسته است.
از سوی دیگر، افزایش مهلت رفع تعهد ارزی واردکنندگان، اگرچه اقدام مثبتی محسوب میشود، اما مشکل اصلی بازار را حل نکرده است.
زیرا هزینه تمامشده واردات افزایش یافته و قدرت خرید واردکنندگان کاهش پیدا کرده است.
در چنین شرایطی، واردکننده طبیعی است که کالاهای ارزانتر را در اولویت قرار دهد.
این روند میتواند تنوع قطعات باکیفیت را در بازار کاهش دهد.
گرانی قطعات خودرو؛ رشد ۳۰ درصدی میانگین قیمتها
بر اساس اظهارات این عضو اتحادیه، قیمت برخی قطعات از ابتدای سال جاری تا حدود ۵۰ درصد افزایش یافته است.
با این حال، میانگین افزایش قیمت در بازار حدود ۳۰ درصد برآورد میشود.
از ابتدای تابستان نیز قیمتها بهطور میانگین ۱۰ تا ۱۲ درصد رشد کردهاند.
البته وضعیت تمام قطعات یکسان نیست.
برخی کالاها به دلیل کمبود مواد اولیه یا محدودیت عرضه، افزایش قیمت بسیار بیشتری تجربه کردهاند.
رینگ، یاتاقان و قطعات باکیفیت خودروهای سنگین از جمله کالاهای حساس بازار هستند.
کیت کامل تعمیر موتور، دیسک و صفحه و قطعات برندهای معتبر اروپایی نیز با مشکل تامین روبهرو شدهاند.
بنابراین مسئله فقط افزایش قیمت نیست.
مشکل اصلی، ناهماهنگی میان میزان ورود کالا و سرعت مصرف آن در بازار است.
به بیان سادهتر، کالا وارد کشور میشود، اما حجم آن با نیاز واقعی بازار تناسب ندارد.
این ناترازی در نهایت به کاهش موجودی و افزایش قیمت منجر میشود.
گرانی قطعات خودرو؛ چرا مردم سراغ قطعات استوک رفتند؟
بسیاری از مالکان خودرو اکنون هنگام تعمیر، پیش از خرید قطعه نو قیمت گزینههای دیگر را بررسی میکنند.
یکی از این گزینهها، قطعات استوک و دستدوم است.
رحیمی میگوید تقاضا برای این گروه از قطعات افزایش یافته .
این قطعات در گذشته عمدتاً از مسیرهایی مانند دبی و مبادی شرقی وارد بازار ایران میشدند.
اکنون محدودیت تامین قطعات نو و اصلی، جذابیت قطعات استوک را بیشتر کرده است.
نکته مهم اینجاست که همه مصرفکنندگان صرفاً به دنبال قطعه ارزانتر نیستند.
برخی ترجیح میدهند یک قطعه استوک اصلی و باکیفیت تهیه کنند.
این انتخاب میتواند برای مصرفکننده، نسبت به خرید یک قطعه نو اما بیکیفیت، منطقیتر به نظر برسد.
البته خرید قطعه دستدوم بدون بررسی اصالت و سلامت آن، ریسک خرابی دوباره خودرو را افزایش میدهد.
بنابراین، کاهش قدرت خرید نباید به حذف بررسی فنی قطعه منجر شود.
گرانی قطعات خودرو؛ تولیدکنندگان داخلی هم زیر فشار هستند
افزایش هزینهها فقط واردکنندگان و مصرفکنندگان را تحت تاثیر قرار نداده است.
تولیدکنندگان داخلی نیز با افزایش هزینه مواد اولیه و انرژی مواجه هستند.
رحیمی از افزایش ۱۰ تا ۱۵ درصدی قیمت فولاد در فاصله یک هفته خبر داده است.
افزایش قیمت ورق و محصولات فولادی مستقیماً هزینه تولید قطعات را بالا میبرد.
قطعی برق در برخی شهرکهای صنعتی به دو روز در هفته رسیده .
افزایش هزینه گاز و دشواری تامین سوخت دیزلژنراتورها نیز فشار بیشتری ایجاد کرده است.
در چنین شرایطی، تولیدکننده برای حفظ تولید باید هزینههای بیشتری پرداخت کند.
در نهایت، بخشی از این هزینه به قیمت نهایی قطعه منتقل میشود.
زنجیره تامین قطعات از واردات تا تولید و فروش، همزمان تحت فشار قرار گرفته .
گرانی قطعات خودرو؛ افزایش معاملات چکی زنگ خطر جدید بازار
یکی دیگر از نشانههای کاهش قدرت خرید، تغییر شیوه معاملات قطعات است.
بخش قابل توجهی از معاملات گذشته بهصورت نقدی انجام میشد.
این تغییر میتواند در کوتاهمدت به ادامه معاملات کمک کند.
با این حال، ریسک جدیدی نیز برای زنجیره تامین ایجاد میکند.
اگر خریداران نتوانند چکهای خود را در موعد مقرر پرداخت کنند، فشار مالی به فروشندگان منتقل خواهد شد.
سپس این فشار میتواند به عمدهفروشان، واردکنندگان و حتی تولیدکنندگان برسد.
در نتیجه، مشکل بازار فقط قیمت قطعات نیست.
نقدینگی، تامین کالا، هزینه تولید و ریسک معاملات نیز همزمان به چالش تبدیل شدهاند.
گرانی قطعات خودرو؛ بازار خودروهای سنگین آسیبپذیرتر
در چنین شرایطی، تعمیر یا توقف یک خودروی تجاری میتواند هزینه قابل توجهی ایجاد کند.
به همین دلیل، تامین قطعات برای این بخش اهمیت اقتصادی بیشتری دارد.
هرگونه کمبود قطعه میتواند زمان خواب خودرو را افزایش دهد.
این مسئله برای ناوگان حملونقل، مستقیماً روی هزینه فعالیت اقتصادی اثر میگذارد.
بنابراین، مدیریت موجودی قطعات سنگین باید جدیتر از گذشته دنبال شود.
تحلیل کوتاه
بازار قطعات اکنون با یک مشکل چندلایه مواجه است.
کاهش واردات، افزایش هزینه حمل، رشد قیمت مواد اولیه و افت قدرت خرید، همزمان عمل میکنند.
در چنین بازاری، حتی واردات ادامهدار نیز الزاماً به معنای فراوانی کالا نیست.
اگر سرعت ورود قطعات از میزان مصرف عقب بماند، کمبود و افزایش قیمت همچنان ادامه خواهد داشت.
این تغییر رفتار میتواند ترکیب تقاضا در بازار لوازم یدکی را نیز تغییر دهد.
- گرانی قطعات خودرو دیگر فقط یک افزایش قیمت ساده نیست؛ بلکه نشانهای از فشار همزمان بر کل زنجیره تامین است.
- در نتیجه، قطعات استوک و تولیدات داخلی بیش از گذشته مورد توجه قرار گرفتهاند.
- اگر ناترازی میان عرضه و تقاضا ادامه پیدا کند، احتمال افزایش بیشتر هزینه تعمیرات وجود خواهد داشت.
- تسهیل واردات، ترخیص سریع کالا و تامین مواد اولیه میتواند از تشدید این شرایط جلوگیری کند.
شما برای کاهش هزینه تعمیر خودرو، قطعه نو میخرید یا سراغ قطعات استوک و دستدوم میروید؟ دلیل انتخابتان چیست؟
