گزارش خبرنگار ماهنامه قطعات خودرو نشان میدهد گرایش نسل نوجوان به دخانیات وارد مرحله تازهای شده. مصرف دخانیات در میان نوجوانان امروز تنها یک مسئله بهداشتی نیست، بلکه به یکی از مهمترین آسیبهای اجتماعی کشور تبدیل شده است.
کارشناسان میگویند کاهش سن شروع مصرف، آینده نظام سلامت را تهدید میکند. به همین دلیل، بررسی ریشههای این روند بیش از گذشته اهمیت پیدا کرده است.
مصرف دخانیات در میان نوجوانان؛ تغییر الگوی مصرف نگرانکننده
بسیاری از مصرفکنندگان نخستین تجربه خود را در دوره نوجوانی ثبت میکنند.
گروه سنی ۱۳ تا ۱۵ سال بیشترین تغییر را نشان میدهد.در سالهای گذشته، مصرف دخانیات بیشتر در میان مردان دیده میشد. اما امروز شرایط تغییر کرده است.
گرایش دختران نوجوان به محصولات دخانی نسبت به اواسط دهه ۱۳۹۰ حدود ۱۳۵ درصد افزایش یافته است.
این تغییر تنها یک عدد نیست. کارشناسان آن را نشانه تغییر رفتار اجتماعی و فرهنگی نسل جدید میدانند.
هماکنون حدود ۲۰ تا ۲۴ درصد جمعیت کشور به نوعی از محصولات دخانی استفاده میکنند. سهم دختران هنوز کمتر از پسران است، اما سرعت رشد مصرف در میان آنان بیشتر شده است.
مصرف دخانیات در میان نوجوانان؛ چرا نوجوانان زودتر سیگاری میشوند؟
کارشناسان معتقدند شرکتهای دخانی روش جذب مخاطب را تغییر دادهاند. هدف اصلی آنها دیگر تنها بزرگسالان نیست.
امروز محصولات طعمدار، ویپ و تنباکوهای معطر، نوجوانان را بیشتر جذب میکنند. همچنین بستهبندیهای رنگی، ظاهر این محصولات را جذابتر نشان میدهد.
از سوی دیگر، شبکههای اجتماعی نیز بر این روند اثر گذاشتهاند. بسیاری از تبلیغات بهصورت غیرمستقیم انجام میشود.
در برخی محتواهای مجازی، مصرف دخانیات نشانه استقلال یا سبک زندگی مدرن معرفی میشود. همین موضوع تصمیم نوجوانان را تحت تأثیر قرار میدهد.
کارشناسان هشدار میدهند مصرف دخانیات در میان نوجوانان معمولاً به وابستگی طولانیمدت به نیکوتین منجر میشود. بنابراین ترک مصرف در سالهای بعد دشوارتر خواهد بود.
مصرف دخانیات در میان نوجوانان؛ هزینهای که آینده پرداخت میکند
پزشکان میگویند آغاز مصرف در سن پایین، احتمال بیماریهای قلبی، ریوی و سرطان را افزایش میدهد. در نتیجه، هزینههای درمان نیز بیشتر خواهد شد.
بر اساس گزارشهای جهانی، سالانه بیش از ۸ میلیون نفر بر اثر مصرف دخانیات جان خود را از دست میدهند. در ایران نیز این رقم حدود ۶۰ هزار نفر برآورد میشود.
این آمار نشان میدهد مسئله فقط مصرف سیگار نیست. بلکه سلامت نسل آینده نیز در معرض تهدید قرار دارد.
کارشناسان تأکید میکنند فروش محصولات دخانی به نوجوانان باید با نظارت بیشتری انجام شود.
علاوه بر این، کنترل تبلیغات پنهان در فضای مجازی میتواند روند مصرف دخانیات در میان نوجوانان را کاهش دهد.
به باور متخصصان، اگر اقدامات پیشگیرانه امروز اجرا نشود، پیامدهای این بحران در سالهای آینده سنگینتر خواهد بود.
- مصرف دخانیات در میان نوجوانان دیگر یک هشدار ساده نیست. افزایش گرایش دختران، کاهش سن شروع مصرف و تغییر روشهای تبلیغ، ابعاد این بحران را گستردهتر کرده است. کارشناسان معتقدند آموزش، نظارت و فرهنگسازی سه راهکار اصلی برای جلوگیری از گسترش این آسیب اجتماعی هستند.
